Tranh vẽ mục đồng đứng một nơi, trâu đứng một nơi, toàn thân trâu từ đầu đến đuôi đã trắng, không còn chỗ nào đen. Trâu không nghĩ tới mục đồng, mục đồng cũng không nghĩ tới trâu. Hai bên đều quên nhau.
Hình ảnh mục đồng và trâu đứng mỗi nơi quên nhau, chỉ cho người tu tới chỗ vô tâm, tự tại vô ngại. Tuy tâm và mình chưa nhập một, nhưng cái hai đó vẫn thảnh thơi.
Tụng:
(Bạch ngưu thường tại bạch vân trung,
Nhân tự vô tâm ngưu diệc đồng,
Nguyệt thấu bạch vân vân ảnh bạch,
Bạch vân minh nguyệt nhậm tây đông.)
Bạch ngưu thường tại mây trắng nằm,
Người tự không tâm trâu cũng đồng,
Mây trắng trăng soi bóng càng trắng,
Trăng trong mây trắng tự tây đông.
Giảng:
Bạch ngưu thường tại bạch vân trung.
Bạch ngưu là trâu trắng, thường tại là thường ở, bạch vân trung là trong mây trắng. Nghĩa là trâu trắng thường ở trong mây trắng.
Nhân tự vô tâm ngưu diệc đồng.
Nhân tự vô tâm là người tự vô tâm, ngưu diệc đồng là trâu cũng đồng. Nghĩa là người tự vô tâm trâu cũng vô tâm.
Nguyệt thấu bạch vân vân ảnh bạch.
Nguyệt thấu là trăng trong suốt, bạch vân là mây trắng, vân ảnh bạch là bóng mây trắng. Nghĩa là trăng rọi suốt mây trắng nên bóng mây cũng trắng.
Bạch vân minh nguyệt nhậm tây đông.
Bạch vân là mây trắng, minh nguyệt là trăng sáng, nhậm tây đông là mặc đông tây. Nghĩa là trăng sáng mây trắng mặc tình qua đông hay qua tây.
Con trâu trắng thường nằm ở trong mây trắng, người đã vô tâm trâu cũng vô tâm. Trăng sáng soi qua mây trắng, bóng mây hiện vẫn là màu trắng. Trăng trong, mây trắng tự nó qua đông, qua tây, không ngăn ngại.
Người tu khi đã vô tâm tức là tâm thanh tịnh thì ngoại vật chung quanh cũng thanh tịnh. Lúc bấy giờ đối duyên xúc cảnh tự tại vô ngại. Đây mượn hình ảnh trăng trong mây trắng, để nói lên trạng thái vô tâm tự tại vô ngại.