Quy Sơn Cảnh Sách là một quyển luận của thiền sư Linh Hựu. Do ngài ở tại núi Quy, người đương thời nể trọng đức hạnh không dám gọi tên, nên dùng tên núi để gọi ngài, vì vậy ngài có tên là Quy Sơn. Quyển luận này nhằm mục đích nhắc nhở người xuất gia phải nỗ lực tu hành, để được giải thoát nên được đề tựa là Cảnh Sách. Quy Sơn Cảnh Sách là lời cảnh sách của ngài Quy Sơn.
Đây là bộ luận mà trong thiền môn nói riêng, giới xuất gia nói chung, coi như kinh của Phật. Thế nên ai xuất gia vào chùa, trong thời gian đầu học làm Sa-di, đều phải học thuộc lòng Phật Tổ Tam Kinh: kinh Tứ Thập Nhị Chương, kinh Di Giáo, Quy Sơn Cảnh Sách.
Hai quyển đầu là lời Phật dạy được gọi là kinh thì đúng. Quyển Cảnh Sách của ngài Quy Sơn đáng lý phải gọi là luận, tại sao lại gọi là kinh? Các vị thuở xưa thấy lời chỉ dạy sách tấn của ngài rất thiết yếu, vừa đúng chân lý, vừa phù hợp với căn cơ mọi người, nên các vị xem như lời Phật dạy, vì vậy mà gọi là kinh. Quyển Quy Sơn Cảnh Sách đối với tất cả những người xuất gia còn trẻ, trong thời tập sự đã phải học thuộc lòng rồi. Nhưng, hôm nay tôi đem ra giảng, vì đây là tác phẩm của một Thiền sư (tổ Quy Sơn) thuộc đời thứ tự Sau Lục Tổ:
1. Nam Nhạc Hoài Nhượng
2. Mã Tổ Đạo Nhất
3. Bá Trượng Hoài Hải
4. Quy Sơn Linh Hựu
Ngài sanh năm 771 tịch năm 853. Quyển sách này ra đời vào khoảng cuối thế kỷ thứ VIII hoặc đầu thế kỷ thứ IX. Ngài giáo hóa trên núi Quy, nơi đây có hơn một ngàn năm trăm thiền sinh quy tụ tu tập, nên ngài có lời cảnh sách để răn nhắc chung toàn chúng. Lời ngài nói chẳng những có giá trị về đạo lý, mà còn có giá trị về văn chương, nên được trong thiền môn dùng để sách tấn toàn thể tăng ni. Quyển này có nhiều nhà giải thích:
- Đời Tống, ngài Thủ Toại chú, đề tựa là Quy Sơn Cảnh chú (1 quyển).
- Đời Minh, ngài Đạo Bá giải, đề tựa là Quy Sơn Cảnh Sách chỉ nam. Quyển này nằm trong bộ Phật Tổ Tam Kinh (1 quyển).
- Đời Minh, ngài Hoằng Tán chú, ngài Khai Quýnh ký, đề tựa là Quy Sơn Cảnh Sách cú thích ký (2 quyển). Tập sách này được các chùa đặc biệt dùng, vì lời giải của hai vị này đầy đủ nhất.
- Đời Minh, ngài Đại Hương chú giải, đề tựa là Cảnh Sách chú (1 quyển).
Dịch từ Hán sang Việt, có các vị:
- Hòa thượng Hành Trụ dịch từ quyển Quy Sơn Cảnh Sách cú thích ký của ngài Hoằng Tán và Khai Quýnh.
- Pháp sư Kiểu dịch bản Quy Sơn Cảnh Sách chỉ nam của ngài Đạo Bá.
- Hòa thượng Trí Quang dịch đề tựa là Quy Sơn Cảnh Sách văn in trong tập luật Sa-di và Sa-di-ni.
- Thầy Hoàn Quan dịch trong Phật Tổ Tam Kinh.
Chánh văn Quy Sơn Cảnh Sách vừa cô đọng vừa có âm điệu, nên ở đây tôi giảng chánh văn để quý vị thấy giá trị văn chương và ý nghĩa cô đọng trong lời ngài dạy.
Kính ghi
THÍCH THANH TỪ
