KINH MA HA BÁT NHÃ BA LA MẬT ĐẠI MINH CHÚ
Tam Tạng Cưu Ma La Thập dịch
Khi Bồ-tát Quán Thế Âm thực hành Bát-nhã Ba-la-mật-đa sâu xa, Ngài soi thấy năm ấm KHÔNG, vượt qua hết thảy khổ ách.
Xá-lợi-phất! Vì sắc KHÔNG nên không có tướng não hoại, vì thọ KHÔNG nên không có tướng thọ, vì tưởng KHÔNG nên không có tướng biết, vì hành KHÔNG nên không có tướng tạo tác, vì thức KHÔNG nên không có tướng giác. Bởi vì sao? Xá-lợi-phất! Chẳng phải sắc khác với KHÔNG, chẳng phải KHÔNG khác với sắc, sắc tức là KHÔNG, KHÔNG tức là sắc, thọ tưởng hành thức cũng như thế.
Xá-lợi-phất! Ấy là tướng các pháp KHÔNG, chẳng sanh chẳng diệt, chẳng nhơ chẳng sạch, chẳng thêm chẳng bớt.
Pháp KHÔNG ấy chẳng phải quá khứ, chẳng phải vị lai, chẳng phải hiện tại. Thế nên trong KHÔNG, không có sắc thọ tưởng hành thức, không mắt tai mũi lưỡi thân ý, không sắc thanh hương vị xúc pháp, không nhãn giới cho đến không ý thức giới, không vô minh cũng không vô minh hết, cho đến không già chết, không già chết hết, không khổ tập diệt đạo, không trí cũng không đắc. Do vì không có cái để được nên Bồ-tát nương nơi Bát-nhã Ba-la-mật-đa tâm không ngăn ngại. Vì không ngăn ngại nên không có sợ hãi, lìa tất cả điên đảo mộng tưởng, được rốt ráo Niết-bàn. Chư Phật trong ba đời cũng nương Bát-nhã Ba-la-mật-đa nên được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.
Nên biết Bát-nhã Ba-la-mật-đa là đại minh chú, vô thượng chú, vô đẳng đẳng minh chú, hay trừ hết tất cả khổ, chân thật không hư dối. Vậy nên nói chú Bát-nhã Ba-la-mật-đa liền nói chú rằng: "Yết-đế, yết-đế, ba-la yết-đế, ba-la-tăng yết-đế, bồ-đề tát-bà-ha".
TÂM KINH BÁT NHÃ BA LA MẬT ĐA
Tam Tạng Bát Nhã cùng Lợi Ngôn dịch
Tôi nghe như vầy, một thuở nọ Đức Phật ở tại thành Vương Xá, trong núi Kỳ-xà-quật cùng chung với số đông đại Tỳ-kheo và Bồ-tát.
Bấy giờ Đức Phật Thế Tôn liền nhập chánh định tên Quảng Đại Thậm Thâm. Lúc đó trong chúng có vị đại Bồ-tát tên Quán Tự Tại, khi thực hành Bát-nhã Ba-la-mật-đa sâu xa, Ngài soi thấy năm uẩn đều KHÔNG mà lìa hết mọi khổ ách. Liền đó Xá-lợi-phất nương uy lực của Phật, chắp tay cung kính bạch với đại Bồ-tát Quán Tự Tại:
- Người thiện nam, nếu có muốn học về hạnh Bát-nhã Ba-la-mật-đa sâu xa, thì làm thế nào tu hành?
Hỏi như thế xong, khi đó đại Bồ-tát Quán Tự Tại bảo với Cụ thọ Xá-lợi-phất:
- Xá-lợi Tử! Người thiện nam, thiện nữ, khi thực hành Bát-nhã Ba-la-mật-đa sâu xa, phải nên quán năm uẩn tánh KHÔNG.
Xá-lợi Tử! Sắc chẳng khác với KHÔNG, KHÔNG chẳng khác với sắc, sắc tức là KHÔNG, KHÔNG tức là sắc, thọ tưởng hành thức cũng lại như thế.
Xá-lợi Tử! Ấy là tướng các pháp KHÔNG, chẳng sanh chẳng diệt, chẳng nhơ chẳng sạch, chẳng thêm chẳng bớt. Thế nên trong KHÔNG, không có sắc, không có thọ tưởng hành thức; không có mắt tai mũi lưỡi thân ý; không có sắc thanh hương vị xúc pháp; không có nhãn giới cho đến không có ý thức giới; không có vô minh cũng không có vô minh hết, cho đến không có già chết cũng không có già chết hết; không có khổ tập diệt đạo; không có trí cũng không có đắc. Do vì không có cái để được nên Bồ-tát nương nơi Bát-nhã Ba-la-mật-đa tâm không ngăn ngại. Vì không có ngăn ngại nên không có sợ hãi, xa lìa điên đảo mộng tưởng, được đến rốt ráo Niết-bàn. Chư Phật trong ba đời cũng nương Bát-nhã Ba-la-mật-đa mà được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác.
Nên biết, Bát-nhã Ba-la-mật-đa là đại thần chú, là đại minh chú, là vô thượng chú, là vô đẳng đẳng chú, hay trừ hết tất cả khổ, chân thật không hư dối.
Vậy nên nói chú Bát-nhã Ba-la-mật-đa liền nói chú rằng: "Yết-đế, yết-đế, ba-la yết-đế, ba-la-tăng yết-đế, bồ-đề tát-bà-ha".
Như thế, Xá-lợi-phất! Các vị đại Bồ-tát đối với hạnh Bát-nhã Ba-la-mật-đa phải nên thực hành như vậy.
Nói như thế xong, liền đó Đức Thế Tôn từ chánh định Quảng Đại Thậm Thâm khởi dậy, khen ngợi đại Bồ-tát Quán Tự Tại:
- Lành thay! Lành thay! Thiện nam! Đúng thế! Đúng thế! Đúng như lời ông nói, hạnh Bát-nhã Ba-la-mật-đa sâu xa phải nên thực hành như thế. Khi thực hành như thế thì tất cả Như Lai thảy đều tùy hỷ.
Đức Thế Tôn nói lời này xong, Cụ thọ Xá-lợi-phất rất mực vui mừng, đại Bồ-tát Quán Tự Tại cũng rất vui mừng.
Lúc này, chúng hội Trời, Người, A-tu-la, Càn-thát-bà v.v... nghe lời Phật dạy thảy đều rất vui mừng tin nhận vâng làm.